{
    "url": "https://enfy.nl/energieprijzen/historie/stroomprijs-sinds-2020",
    "question": "Hoe is de stroomprijs veranderd sinds 2020?",
    "title": "Hoe is de stroomprijs veranderd sinds 2020? | enfy",
    "description": "De gemiddelde variabele leveringsprijs voor stroom was in 2020 € 0,0707 per kWh (nieuwe contracten), piekte op € 0,6588 in oktober 2022 en was in oktober 202…",
    "calculated_at": "2026-11-18T20:01:17+01:00",
    "answer": {
        "headline": "€ 0,1601",
        "headline_label": "per kWh in oktober 2026 (levering, incl. btw)",
        "text": "De gemiddelde variabele leveringsprijs voor stroom was in 2020 € 0,0707 per kWh (nieuwe contracten), piekte op € 0,6588 in oktober 2022 en was in oktober 2026 € 0,1601 per kWh (CBS, incl. btw, excl. energiebelasting). All-in (Eurostat, huishoudens 2.500–5.000 kWh, incl. alle belastingen): € 0,1433 in het eerste halfjaar van 2020 en € 0,2440 in het eerste halfjaar van 2026. Bijgewerkt op 18 november 2026.",
        "insight": "CBS veranderde in 2021 van methode (alleen nieuwe contracten → nieuwe en bestaande contracten). De twee reeksen tonen we daarom apart; tijdens de crisis lagen ze ver uit elkaar.",
        "status": "ok"
    },
    "figures": {
        "series": {
            "cbs.84672.e.levering_var.incl": [
                {
                    "period": "2020-01-01",
                    "value": 0.0768,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2020-02-01",
                    "value": 0.0755,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2020-03-01",
                    "value": 0.0733,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2020-04-01",
                    "value": 0.0707,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2020-05-01",
                    "value": 0.069,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2020-06-01",
                    "value": 0.0682,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2020-07-01",
                    "value": 0.0675,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2020-08-01",
                    "value": 0.0685,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2020-09-01",
                    "value": 0.0691,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2020-10-01",
                    "value": 0.0692,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2020-11-01",
                    "value": 0.0701,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2020-12-01",
                    "value": 0.07,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2021-01-01",
                    "value": 0.0697,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2021-02-01",
                    "value": 0.0735,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2021-03-01",
                    "value": 0.0753,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2021-04-01",
                    "value": 0.0768,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2021-05-01",
                    "value": 0.0779,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2021-06-01",
                    "value": 0.0812,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2021-07-01",
                    "value": 0.0928,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2021-08-01",
                    "value": 0.0942,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2021-09-01",
                    "value": 0.1064,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2021-10-01",
                    "value": 0.127,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2021-11-01",
                    "value": 0.1755,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2021-12-01",
                    "value": 0.2188,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2022-01-01",
                    "value": 0.3169,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2022-02-01",
                    "value": 0.2966,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2022-03-01",
                    "value": 0.4814,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2022-04-01",
                    "value": 0.4363,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2022-05-01",
                    "value": 0.3613,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2022-06-01",
                    "value": 0.3342,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2022-07-01",
                    "value": 0.4187,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2022-08-01",
                    "value": 0.5028,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2022-09-01",
                    "value": 0.6439,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2022-10-01",
                    "value": 0.6588,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2022-11-01",
                    "value": 0.5266,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2022-12-01",
                    "value": 0.52,
                    "status": "final"
                }
            ],
            "cbs.85592.e.levering_var.incl": [
                {
                    "period": "2021-01-01",
                    "value": 0.0661,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2021-02-01",
                    "value": 0.0657,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2021-03-01",
                    "value": 0.0657,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2021-04-01",
                    "value": 0.0659,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2021-05-01",
                    "value": 0.0663,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2021-06-01",
                    "value": 0.067,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2021-07-01",
                    "value": 0.0734,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2021-08-01",
                    "value": 0.0745,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2021-09-01",
                    "value": 0.0755,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2021-10-01",
                    "value": 0.0773,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2021-11-01",
                    "value": 0.083,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2021-12-01",
                    "value": 0.089,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2022-01-01",
                    "value": 0.1256,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2022-02-01",
                    "value": 0.1377,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2022-03-01",
                    "value": 0.141,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2022-04-01",
                    "value": 0.1546,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2022-05-01",
                    "value": 0.1634,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2022-06-01",
                    "value": 0.1691,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2022-07-01",
                    "value": 0.1793,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2022-08-01",
                    "value": 0.1882,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2022-09-01",
                    "value": 0.2096,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2022-10-01",
                    "value": 0.2592,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2022-11-01",
                    "value": 0.3782,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2022-12-01",
                    "value": 0.4028,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2023-01-01",
                    "value": 0.515,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2023-02-01",
                    "value": 0.4743,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2023-03-01",
                    "value": 0.4307,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2023-04-01",
                    "value": 0.2979,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2023-05-01",
                    "value": 0.2507,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2023-06-01",
                    "value": 0.2343,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2023-07-01",
                    "value": 0.2017,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2023-08-01",
                    "value": 0.1963,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2023-09-01",
                    "value": 0.1964,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2023-10-01",
                    "value": 0.1922,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2023-11-01",
                    "value": 0.1972,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2023-12-01",
                    "value": 0.1994,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2024-01-01",
                    "value": 0.1998,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2024-02-01",
                    "value": 0.1988,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2024-03-01",
                    "value": 0.1936,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2024-04-01",
                    "value": 0.1823,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2024-05-01",
                    "value": 0.1729,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2024-06-01",
                    "value": 0.1703,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2024-07-01",
                    "value": 0.157,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2024-08-01",
                    "value": 0.1515,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2024-09-01",
                    "value": 0.1512,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2024-10-01",
                    "value": 0.1572,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2024-11-01",
                    "value": 0.1595,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2024-12-01",
                    "value": 0.1584,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2025-01-01",
                    "value": 0.1589,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2025-02-01",
                    "value": 0.1584,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2025-03-01",
                    "value": 0.156,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2025-04-01",
                    "value": 0.152,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2025-05-01",
                    "value": 0.1481,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2025-06-01",
                    "value": 0.147,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2025-07-01",
                    "value": 0.1479,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2025-08-01",
                    "value": 0.148,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2025-09-01",
                    "value": 0.1485,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2025-10-01",
                    "value": 0.1514,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2025-11-01",
                    "value": 0.1518,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2025-12-01",
                    "value": 0.152,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2026-01-01",
                    "value": 0.1497,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2026-02-01",
                    "value": 0.1474,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2026-03-01",
                    "value": 0.1457,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2026-04-01",
                    "value": 0.1383,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2026-05-01",
                    "value": 0.1387,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2026-06-01",
                    "value": 0.1397,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2026-07-01",
                    "value": 0.1447,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2026-08-01",
                    "value": 0.1469,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2026-09-01",
                    "value": 0.1487,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2026-10-01",
                    "value": 0.1601,
                    "status": "provisional"
                }
            ],
            "eurostat.nrg_pc_204.nl.dc.i_tax": [
                {
                    "period": "2020-01-01",
                    "value": 0.1433,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2020-07-01",
                    "value": 0.1351,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2021-01-01",
                    "value": 0.1284,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2021-07-01",
                    "value": 0.1436,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2022-01-01",
                    "value": 0.0336,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2022-07-01",
                    "value": 0.1418,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2023-01-01",
                    "value": 0.3572,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2023-07-01",
                    "value": 0.2486,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2024-01-01",
                    "value": 0.2529,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2024-07-01",
                    "value": 0.2177,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2025-01-01",
                    "value": 0.2385,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2025-07-01",
                    "value": 0.2551,
                    "status": "final"
                },
                {
                    "period": "2026-01-01",
                    "value": 0.244,
                    "status": "final"
                }
            ]
        }
    },
    "steps": {
        "id": "berekening",
        "caption": "Stroom: van 2020 naar nu (CBS, levering incl. btw, € per kWh)",
        "columns": [
            {
                "key": "item",
                "label": "Moment"
            },
            {
                "key": "calculation",
                "label": "Bron en berekening"
            },
            {
                "key": "value",
                "label": "Prijs per kWh (incl. btw)"
            }
        ],
        "rows": [
            {
                "item": "Gemiddelde 2020",
                "calculation": "gemiddelde van 12 maandprijzen",
                "value": 0.070658
            },
            {
                "item": "Hoogste maand",
                "calculation": "oktober 2022",
                "value": 0.6588
            },
            {
                "item": "Laatste maand",
                "calculation": "oktober 2026 (voorlopig)",
                "value": 0.1601
            }
        ],
        "totals": [
            {
                "item": "Verandering",
                "calculation": "€ 0,1601 − € 0,0707",
                "value": 0.089442
            }
        ]
    },
    "formula": "Jaargemiddelde = gemiddelde van de maandprijzen in dat jaar. Verandering = (laatste maand − gemiddelde 2020) ÷ gemiddelde 2020 × 100%.",
    "sections": [
        {
            "id": "grafiek",
            "heading": "Stroomprijs per maand sinds 2020",
            "tables": [
                {
                    "id": "per-jaar",
                    "caption": "Stroomprijs per jaar (incl. btw, € per kWh)",
                    "columns": [
                        {
                            "key": "year",
                            "label": "Jaar"
                        },
                        {
                            "key": "new",
                            "label": "Levering, nieuwe contracten (84672)"
                        },
                        {
                            "key": "all",
                            "label": "Levering, alle contracten (85592)"
                        },
                        {
                            "key": "eurostat",
                            "label": "All-in, Eurostat DC"
                        }
                    ],
                    "rows": [
                        {
                            "year": "2026",
                            "new": "—",
                            "all": 0.14599,
                            "eurostat": 0.244
                        },
                        {
                            "year": "2025",
                            "new": "—",
                            "all": 0.151667,
                            "eurostat": 0.2468
                        },
                        {
                            "year": "2024",
                            "new": "—",
                            "all": 0.171042,
                            "eurostat": 0.2353
                        },
                        {
                            "year": "2023",
                            "new": "—",
                            "all": 0.282175,
                            "eurostat": 0.3029
                        },
                        {
                            "year": "2022",
                            "new": 0.458125,
                            "all": 0.209058,
                            "eurostat": 0.0877
                        },
                        {
                            "year": "2021",
                            "new": 0.105758,
                            "all": 0.07245,
                            "eurostat": 0.136
                        },
                        {
                            "year": "2020",
                            "new": 0.070658,
                            "all": "—",
                            "eurostat": 0.1392
                        }
                    ],
                    "notes": [
                        "* = onvolledig jaar (niet alle maanden of halfjaren beschikbaar). Voorlopige CBS-cijfers in grijs.",
                        "Eurostat verrekent de belastingvermindering per kWh en telt sinds 2021 tegemoetkomingen mee; daardoor is 2022 laag (lagere energiebelasting, hogere vermindering, € 190 per maand in november en december)."
                    ]
                }
            ],
            "details": {
                "id": "per-maand",
                "caption": "Alle maandprijzen (incl. btw, € per kWh)",
                "columns": [
                    {
                        "key": "period",
                        "label": "Maand"
                    },
                    {
                        "key": "new",
                        "label": "84672"
                    },
                    {
                        "key": "all",
                        "label": "85592"
                    }
                ],
                "rows": [
                    {
                        "period": "2026-10",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1601
                    },
                    {
                        "period": "2026-09",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1487
                    },
                    {
                        "period": "2026-08",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1469
                    },
                    {
                        "period": "2026-07",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1447
                    },
                    {
                        "period": "2026-06",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1397
                    },
                    {
                        "period": "2026-05",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1387
                    },
                    {
                        "period": "2026-04",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1383
                    },
                    {
                        "period": "2026-03",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1457
                    },
                    {
                        "period": "2026-02",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1474
                    },
                    {
                        "period": "2026-01",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1497
                    },
                    {
                        "period": "2025-12",
                        "new": "—",
                        "all": 0.152
                    },
                    {
                        "period": "2025-11",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1518
                    },
                    {
                        "period": "2025-10",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1514
                    },
                    {
                        "period": "2025-09",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1485
                    },
                    {
                        "period": "2025-08",
                        "new": "—",
                        "all": 0.148
                    },
                    {
                        "period": "2025-07",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1479
                    },
                    {
                        "period": "2025-06",
                        "new": "—",
                        "all": 0.147
                    },
                    {
                        "period": "2025-05",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1481
                    },
                    {
                        "period": "2025-04",
                        "new": "—",
                        "all": 0.152
                    },
                    {
                        "period": "2025-03",
                        "new": "—",
                        "all": 0.156
                    },
                    {
                        "period": "2025-02",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1584
                    },
                    {
                        "period": "2025-01",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1589
                    },
                    {
                        "period": "2024-12",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1584
                    },
                    {
                        "period": "2024-11",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1595
                    },
                    {
                        "period": "2024-10",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1572
                    },
                    {
                        "period": "2024-09",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1512
                    },
                    {
                        "period": "2024-08",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1515
                    },
                    {
                        "period": "2024-07",
                        "new": "—",
                        "all": 0.157
                    },
                    {
                        "period": "2024-06",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1703
                    },
                    {
                        "period": "2024-05",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1729
                    },
                    {
                        "period": "2024-04",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1823
                    },
                    {
                        "period": "2024-03",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1936
                    },
                    {
                        "period": "2024-02",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1988
                    },
                    {
                        "period": "2024-01",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1998
                    },
                    {
                        "period": "2023-12",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1994
                    },
                    {
                        "period": "2023-11",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1972
                    },
                    {
                        "period": "2023-10",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1922
                    },
                    {
                        "period": "2023-09",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1964
                    },
                    {
                        "period": "2023-08",
                        "new": "—",
                        "all": 0.1963
                    },
                    {
                        "period": "2023-07",
                        "new": "—",
                        "all": 0.2017
                    },
                    {
                        "period": "2023-06",
                        "new": "—",
                        "all": 0.2343
                    },
                    {
                        "period": "2023-05",
                        "new": "—",
                        "all": 0.2507
                    },
                    {
                        "period": "2023-04",
                        "new": "—",
                        "all": 0.2979
                    },
                    {
                        "period": "2023-03",
                        "new": "—",
                        "all": 0.4307
                    },
                    {
                        "period": "2023-02",
                        "new": "—",
                        "all": 0.4743
                    },
                    {
                        "period": "2023-01",
                        "new": "—",
                        "all": 0.515
                    },
                    {
                        "period": "2022-12",
                        "new": 0.52,
                        "all": 0.4028
                    },
                    {
                        "period": "2022-11",
                        "new": 0.5266,
                        "all": 0.3782
                    },
                    {
                        "period": "2022-10",
                        "new": 0.6588,
                        "all": 0.2592
                    },
                    {
                        "period": "2022-09",
                        "new": 0.6439,
                        "all": 0.2096
                    },
                    {
                        "period": "2022-08",
                        "new": 0.5028,
                        "all": 0.1882
                    },
                    {
                        "period": "2022-07",
                        "new": 0.4187,
                        "all": 0.1793
                    },
                    {
                        "period": "2022-06",
                        "new": 0.3342,
                        "all": 0.1691
                    },
                    {
                        "period": "2022-05",
                        "new": 0.3613,
                        "all": 0.1634
                    },
                    {
                        "period": "2022-04",
                        "new": 0.4363,
                        "all": 0.1546
                    },
                    {
                        "period": "2022-03",
                        "new": 0.4814,
                        "all": 0.141
                    },
                    {
                        "period": "2022-02",
                        "new": 0.2966,
                        "all": 0.1377
                    },
                    {
                        "period": "2022-01",
                        "new": 0.3169,
                        "all": 0.1256
                    },
                    {
                        "period": "2021-12",
                        "new": 0.2188,
                        "all": 0.089
                    },
                    {
                        "period": "2021-11",
                        "new": 0.1755,
                        "all": 0.083
                    },
                    {
                        "period": "2021-10",
                        "new": 0.127,
                        "all": 0.0773
                    },
                    {
                        "period": "2021-09",
                        "new": 0.1064,
                        "all": 0.0755
                    },
                    {
                        "period": "2021-08",
                        "new": 0.0942,
                        "all": 0.0745
                    },
                    {
                        "period": "2021-07",
                        "new": 0.0928,
                        "all": 0.0734
                    },
                    {
                        "period": "2021-06",
                        "new": 0.0812,
                        "all": 0.067
                    },
                    {
                        "period": "2021-05",
                        "new": 0.0779,
                        "all": 0.0663
                    },
                    {
                        "period": "2021-04",
                        "new": 0.0768,
                        "all": 0.0659
                    },
                    {
                        "period": "2021-03",
                        "new": 0.0753,
                        "all": 0.0657
                    },
                    {
                        "period": "2021-02",
                        "new": 0.0735,
                        "all": 0.0657
                    },
                    {
                        "period": "2021-01",
                        "new": 0.0697,
                        "all": 0.0661
                    },
                    {
                        "period": "2020-12",
                        "new": 0.07,
                        "all": "—"
                    },
                    {
                        "period": "2020-11",
                        "new": 0.0701,
                        "all": "—"
                    },
                    {
                        "period": "2020-10",
                        "new": 0.0692,
                        "all": "—"
                    },
                    {
                        "period": "2020-09",
                        "new": 0.0691,
                        "all": "—"
                    },
                    {
                        "period": "2020-08",
                        "new": 0.0685,
                        "all": "—"
                    },
                    {
                        "period": "2020-07",
                        "new": 0.0675,
                        "all": "—"
                    },
                    {
                        "period": "2020-06",
                        "new": 0.0682,
                        "all": "—"
                    },
                    {
                        "period": "2020-05",
                        "new": 0.069,
                        "all": "—"
                    },
                    {
                        "period": "2020-04",
                        "new": 0.0707,
                        "all": "—"
                    },
                    {
                        "period": "2020-03",
                        "new": 0.0733,
                        "all": "—"
                    },
                    {
                        "period": "2020-02",
                        "new": 0.0755,
                        "all": "—"
                    },
                    {
                        "period": "2020-01",
                        "new": 0.0768,
                        "all": "—"
                    }
                ]
            }
        },
        {
            "id": "methodebreuk",
            "heading": "Waarom staan er twee CBS-lijnen in de grafiek?",
            "paragraphs": [
                "CBS publiceerde tot mei 2023 tabel 84672NED met de prijzen van nieuwe contracten (CPI-methode; de leveringsprijs vanaf 2023 niet meer). Sinds 2021 is er tabel 85592NED met een gewogen gemiddelde van nieuwe en bestaande vaste en variabele contracten. Over 2021–2023 lopen beide reeksen naast elkaar en verschillen ze sterk, omdat bestaande vaste contracten later meestijgen. We plakken ze daarom niet aan elkaar (methodebreuk)."
            ]
        },
        {
            "id": "gebeurtenissen",
            "heading": "Welke gebeurtenissen zijn gemarkeerd?",
            "tables": [
                {
                    "id": "gebeurtenissen",
                    "caption": "Gebeurtenissen in de grafieken",
                    "columns": [
                        {
                            "key": "date",
                            "label": "Datum"
                        },
                        {
                            "key": "event",
                            "label": "Gebeurtenis"
                        },
                        {
                            "key": "source",
                            "label": "Bron"
                        }
                    ],
                    "rows": [
                        {
                            "date": "26-08-2022",
                            "event": "Piek energiecrisis (26-8-2022)",
                            "source": "ENTSO-E Transparency Platform – Day-ahead prijzen",
                            "source_url": "https://transparency.entsoe.eu/"
                        },
                        {
                            "date": "01-07-2022 – 31-12-2022",
                            "event": "Btw 9% (jul–dec 2022)",
                            "source": "Kamerstuk 36088 – Btw op energie 9% (1 juli–31 december 2022)",
                            "source_url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-36088-2.pdf"
                        },
                        {
                            "date": "01-01-2023 – 31-12-2023",
                            "event": "Prijsplafond 2023",
                            "source": "Staatscourant 2022, 34154 – Prijsplafond 2023 (CEK23)",
                            "source_url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/stcrt-2022-34154.html"
                        },
                        {
                            "date": "01-10-2025",
                            "event": "Kwartierprijzen (1-10-2025)",
                            "source": "EPEX SPOT – 15-minuten-MTU in SDAC (1-10-2025)",
                            "source_url": "https://www.epexspot.com/en/news/successful-implementation-15-minute-market-time-unit-mtu-sdac"
                        },
                        {
                            "date": "01-01-2027",
                            "event": "Einde saldering (1-1-2027)",
                            "source": "Kamerstuk 36611 – Wet beëindiging salderingsregeling",
                            "source_url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-36611-2.html"
                        }
                    ]
                }
            ]
        }
    ],
    "assumptions": [
        "Reeksen zoals gepubliceerd door de bron (CBS, Eurostat, wetgeving) of berekend uit onze eigen marktprijzen; nooit met de hand aangepast.",
        "CBS-prijzen zijn landelijke gemiddelden; je eigen contract kan afwijken. De laatste CBS-maand is voorlopig.",
        "Eigen beursgemiddelden: tijdgewogen gemiddelde van de day-ahead-prijzen (excl. btw), Nederlandse tijd."
    ],
    "faq": [
        {
            "question": "Mag ik deze cijfers hergebruiken?",
            "answer": "Ja, met bronvermelding: CBS en Eurostat publiceren onder CC BY 4.0; vermeld de oorspronkelijke bron en deze pagina. Download de cijfers als CSV of JSON."
        },
        {
            "question": "Wat kostte stroom in 2020?",
            "answer": "Gemiddeld € 0,0707 per kWh leveringsprijs voor nieuwe contracten (CBS, incl. btw, excl. energiebelasting)."
        },
        {
            "question": "Wanneer was stroom het duurst?",
            "answer": "In oktober 2022: € 0,6588 per kWh leveringsprijs (CBS). De beursprijs piekte eind augustus 2022."
        },
        {
            "question": "Waarom verschillen de CBS-reeksen?",
            "answer": "Tabel 84672NED keek alleen naar nieuwe contracten; 85592NED (vanaf 2021) middelt nieuwe en bestaande contracten. Bestaande vaste contracten reageren trager op de markt."
        }
    ],
    "sources": [
        {
            "n": 1,
            "title": "ENTSO-E Transparency Platform – Day-ahead prijzen",
            "url": "https://transparency.entsoe.eu/",
            "note": null
        },
        {
            "n": 2,
            "title": "Kamerstuk 36088 – Btw op energie 9% (1 juli–31 december 2022)",
            "url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-36088-2.pdf",
            "note": null
        },
        {
            "n": 3,
            "title": "Staatscourant 2022, 34154 – Prijsplafond 2023 (CEK23)",
            "url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/stcrt-2022-34154.html",
            "note": null
        },
        {
            "n": 4,
            "title": "EPEX SPOT – 15-minuten-MTU in SDAC (1-10-2025)",
            "url": "https://www.epexspot.com/en/news/successful-implementation-15-minute-market-time-unit-mtu-sdac",
            "note": null
        },
        {
            "n": 5,
            "title": "Kamerstuk 36611 – Wet beëindiging salderingsregeling",
            "url": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-36611-2.html",
            "note": null
        },
        {
            "n": 6,
            "title": "Variabel leveringstarief stroom, incl. btw (CBS 84672NED)",
            "url": "https://opendata.cbs.nl/ODataApi/OData/84672NED",
            "note": "licentie CC BY 4.0. Bron: CBS StatLine, tabel 84672NED (Gemiddelde energietarieven voor consumenten, 2018 - 2023), CC BY 4.0. Bewerking door ons; CBS is niet verantwoordelijk voor deze bewerking."
        },
        {
            "n": 7,
            "title": "Variabel leveringstarief, contractprijs stroom, incl. btw (CBS 85592NED)",
            "url": "https://opendata.cbs.nl/ODataApi/OData/85592NED",
            "note": "licentie CC BY 4.0. Bron: CBS StatLine, tabel 85592NED (Gemiddelde energietarieven voor consumenten), CC BY 4.0. Bewerking door ons; CBS is niet verantwoordelijk voor deze bewerking."
        },
        {
            "n": 8,
            "title": "Huishoudprijs stroom NL, band DC (2.500–4.999 kWh), incl. alle belastingen en heffingen (Eurostat)",
            "url": "https://doi.org/10.2908/NRG_PC_204",
            "note": "licentie CC BY 4.0. Bron: Eurostat, dataset nrg_pc_204 (doi:10.2908/NRG_PC_204), geraadpleegd 15-11-2026. Licentie CC BY 4.0; hergebruik toegestaan met bronvermelding."
        }
    ],
    "citation": "enfy (2026). Hoe is de stroomprijs veranderd sinds 2020? Herberekend op 18-11-2026. https://enfy.nl/energieprijzen/historie/stroomprijs-sinds-2020",
    "formats": {
        "html": "https://enfy.nl/energieprijzen/historie/stroomprijs-sinds-2020",
        "markdown": "https://enfy.nl/energieprijzen/historie/stroomprijs-sinds-2020.md",
        "json": "https://enfy.nl/energieprijzen/historie/stroomprijs-sinds-2020.json",
        "csv": "https://enfy.nl/energieprijzen/historie/stroomprijs-sinds-2020.csv"
    },
    "publisher": "enfy"
}